Μοχάμεντ Ντέιφ, ο «εγκέφαλος» της επίθεσης της Χαμάς στο Ισραήλ. .

Ο Μοχάμεντ Ντέιφ, ο ηγέτης των Ταξιαρχιών Izz al-Din al-Qassam της Χαμάς, θεωρείται από τη Δύση ο ιθύνων νους οργάνωσε την βίαιη και με πολλά αθώα θύματα μεταξύ των αμάχων, επίθεση στο Ισραήλ το Σαββατο 7 Οκτωβρίου 2023. 

Η επίθεση αυτή εναντίον του Ισραήλ παρουσιάζει  χαρακτηριστικά υβριδικού πολέμου. Δηλαδή γίνεται χρήση τακτικών μη συμβατικού πολέμου σε συνδυασμό  με νέες τεχνολογίες, πχ  χρήση πυραύλων και  μη επανδρωμένων αεροσκαφών τακτικές  τις οποίες είδαμε και στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Τα παραπάνω φέρνουν στο προσκήνιο τον Μοχάμεντ Ντέιφ  ένα ελάχιστα γνωστό πρόσωπο που έχει κατορθώσει, όχι όμως αλώβητα  να ξεφύγει από τις επιθέσεις των μυστικών  υπηρεσιών  του Ισραήλ εδώ και τριάντα χρόνια.

 

Screenshot από ένα βίντεο που δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο της Χαμάς τον Οκτώβριο του 2005. © Hamas

 

Το πραγματικό του όνομα είναι επίσης άγνωστο, αν και πολλά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι πρόκειται για τον Μοχάμεντ αλ-Μάσρι. Το "Deif" είναι, στην πραγματικότητα, ένα αραβικό ψευδώνυμο που μεταφράζεται σε «επισκέπτης- μουσαφίρης». Το παρώνυμο -παρατσούκλι  βασίζεται στο γεγονός ότι δεν μένει πάνω από μία νύχτα στο ίδιο μέρος για να αποφύγει τον σύλληψη του Ισραήλ.

Πολλές λεπτομέρειες για τη ζωή του Ντέιφ Μοχάμεντ δεν είναι γνωστές. Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι ο  Ντέιφ Μοχάμεντ γεννήθηκε στον προσφυγικό καταυλισμό Khan Yunis στη νότια Γάζα το 1965 .

Υπάρχουν επίσης  πληροφορίες  ότι ο Ντέιφ σπούδασε χημικός στο Ισλαμικό Πανεπιστήμιο της Γάζας, όπου σύχναζαν και  μέλη της  Μουσουλμανικής Αδελφότητας της Αιγύπτου , της οποίας αργότερα η Χαμάς θα γινόταν παρακλάδι.

 

Ο μελλοντικός αρχιτέκτονας των στρατιωτικών επιχειρήσεων της Χαμάς εντάχθηκε στην ισλαμιστική οργάνωση Χαμάς στα τέλη της δεκαετίας του 1980 με τη βοήθεια του Yahya Ayyash – γνωστού ως «ο Μηχανικός» – ενός από τους κύριους ειδικούς της Χαμάς σε εκρηκτικά με ειδικότητα κατασκευή βομβών για επιθέσεις αυτοκτονίας.

Η ιδεολογία του Ντέιφ που συμπορεύεται με αυτή της Ισλαμικής οργάνωσης Χαμάς που είχε σχέσεις με τους Αδελφούς Μουσουλμάνους ( όπως σχέσεις έχει και ο πρόεδρος της Τουρκίας Ερντογάν) είναι να καταστήσει αδύνατη οποιαδήποτε καθαρά πολιτική λύση στην ισραηλινο-παλαιστινιακή σύγκρουση.  Δηλαδή φιλοσοφία του αφορά μια στρατιωτική λύση στη σύγκρουση και εργάστηκε με φανατισμό όλα αυτά τα χρόνια προς αυτή την κατεύθυνση. 

Μετά την ενορχήστρωση βομβιστικών επιθέσεων αυτοκτονίας τη δεκαετία του 1990, ο Ντέιφ Μοχάμεντ έγινε όλο και πιο σημαντικός στη Χαμάς κυρίως μετά τη δολοφονία του Yahya Ayyash από τις ισραηλινές μυστικές υπηρεσίες το 1996.

Μάλιστα διορίστηκε επικεφαλής των Ταξιαρχιών Izz el-Deen al-Qassam το 2002 ως το 2006 και από τότε παραμένει ένας από τους υψηλόβαθμους στη στρατιωτική πτέρυγα της Χαμας.

Ο τρόπος λειτουργίας του ήταν να χτυπά απευθείας το ισραηλινό έδαφος με κάθε δυνατό μέσο για να κάνει το Ισραήλ να πληρώσει το υψηλότερο τίμημα για τη μεταχείριση του πληθυσμού στη Γάζα

Σε απάντηση στην οχύρωση των συνόρων από το Ισραήλ με τείχη, ανέπτυξε τη νέα στρατηγική της Χαμάς η οποία λέγεται «κάτω και πάνω», που σημαίνει ότι στόχος είναι η παράκαμψη των τειχών είτε με τούνελ  ώστε οι  μαχητές της Χαμάς να  μπορούν να χτυπούν στόχους στο Ισραήλ είτε με εναέρια μέσα, ο Ντέιφ Μοχάμεντ υπήρξε από τους θιασώτες της ανάπτυξης ρουκετών, πυραύλων και οπλισμένων μη επανδρωμένων αεροσκαφών όσο το δυνατόν εκτενέστερα αυτό οδήγησε την Χαμάς αν και σουνίτικη Ισλαμική οργάνωση  σε επαφές με τη σιιτική Χεσμπολάχ του Λιβάνου και το σιιτικό Ιράν για την απόκτηση της κατάλληλης τεχνογνωσίας.

 

Ο ίδιος έχει επιβιώσει από πέντε σοβαρές απόπειρες κατά της ζωής του  από τις υπηρεσίες και ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ, που του προκάλεσαν σοβαρούς τραυματισμούς και απώλειες των οικείων του. Παρά τις αρχικές αναφορές για τον θάνατό του σε ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στις 27 Σεπτεμβρίου 2002 επέζησε της επίθεσης.

 Ο κυριότερος βοηθός του,  Adnan al-Ghoul, σκοτώθηκε από ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στις 21 Οκτωβρίου 2004.

Στις 12ης Ιουλίου 2006, ισραηλινό αεροσκάφος ανατίναξε ένα σπίτι στο οποίο συναντούσαν ηγέτες υψηλού επιπέδου της Χαμάς. Ο Ντέιφ επέζησε από την έκρηξη, αλλά τραυματίσθηκε  σοβαρά στη σπονδυλική του στήλη άλλοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι έχει χάσει την όραση από το ένα μάτι του και ότι έχει ακρωτηριαστεί  το χέρι και το πόδι του.

Στις 19 Αυγούστου 2014,  σε αεροπορική επιδρομή του Ισραήλ σκοτώθηκε η  27χρονη σύζυγος του Ντέιφ, Widad, και o  7 μηνών γιός του.

           Ο Μοχάμεντ Ντέιφ βρίσκεται στη  λίστα των «πιο καταζητούμενων» του Ισραήλ και το 2015 οι ΗΠΑ εκδώσαν διεθνές ένταλμα συλληψής του για τρομοκρατία. 

Ο Μοχάμεντ Ντέιφ θεωρείται από τη Δύση και το Ισραήλ, ότι βρίσκεται πίσω από το σχεδιασμό και την εκτέλεση της  στρατιωτικής επιχείρησης που ξεκίνησε το Σάββατο 7 Οκτωβρίου από τη Λωρίδα της Γάζας. Όπου  με απόλυτο αιφνιδιασμό  κατά το κοινός λεγόμενο «έπιασε το Ισραήλ στην κυριολεξία στον ύπνο». Μετά από έντονες μάχες που ανάγκασαν τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου  να  κηρύξει τον πόλεμο στη  Χαμάς. Ο Μοχάμεντ Ντέιφ , ίσως περισσότερο από ποτέ, βρίσκεται στο στόχαστρο του Τελ Αβίβ.

Το «κύρος» του Μοχάμεντ Ντέιφ ήταν και παραμένει ισχυρό στη Χαμάς εξαιτίας της αδιαλλαξίας του για τη χρήση καθαρά στρατιωτικών μέσων, αυτό εξηγεί επίσης εν μέρει γιατί απολαμβάνει απαράμιλλης δημοτικότητας μεταξύ μέρους του πληθυσμού της Γάζας

 Το 2014, σε μια δημοσκόπηση που διεξήχθη από ένα παλαιστινιακό ειδησεογραφικό site, ο Μοχάμεντ Ντέιφ ψηφίστηκε πιο δημοφιλής από τον Khaled Meshal, τον γενικό ηγέτη της Χαμάς, και τον Ismail Haniyeh, τον κορυφαίο πολιτικό ηγέτη της ομάδας στη Γάζα – και οι δύο εξαιρετικά εμφανείς προσωπικότητες και γνωστοί σε κάθε Παλαιστίνιο.

Ίσως και για το λόγο ότι μέχρι πρόσφατα ήταν ο μόνος που με την οικογένειά του ζούσε  στη Γάζα. Αυτό είναι σημαντικό από τη σκοπιά των κατοίκων της Γάζας, οι οποίοι κατηγορούν τον Ismail Haniyeh ότι ηγείται της Χαμάς από ένα «πολυτελές ξενοδοχείο στο Κατάρ».

Η προσωπικότητα του Μοχάμεντ Ντέιφ  και ο σεβασμός που εμπνέει στη Γάζα μπορούν επίσης να εξηγήσουν εν μέρει πώς η πολύ φιλόδοξη στρατιωτικά επίθεση πέτυχε τον πλήρη αιφνιδιασμό των Ισραηλινών δυνάμεων, παρά την ευρέως αναγνωρισμένη αποτελεσματικότητα των ισραηλινών υπηρεσιών πληροφοριών. 

Το γεγονός ότι η Χαμάς σχεδίασε αυτή την επιχείρηση για ένα χρόνο –σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις– χωρίς να διαρρεύσει καμία πληροφορία καταδεικνύει την πίστη που του έχουν όσοι συμμετείχαν στον σχεδιασμό της επιχείρησης.

Σίγουρα η διαμάχη Χαμάς με το κράτος του Ισραήλ δε θα λήξει σύντομα γιατί πέρα από τις ιδιαιτερότητες της περιοχής, υπάρχουν και άλλοι πρωταγωνιστές φανεροί και μη που για γεωπολιτικούς λόγους θα θέλουν τη συνέχιση της σύγκρουσης. Αλλοίμονο στους άμαχους και τους αθώους και των δύο πλευρών…

 

*Άρθρο του Χατζηκυριακίδη Ιωάννη. Πτυχιούχου Πολιτικών Επιστημών και Διεθνών Σπουδών Παντείου Πανεπιστημίου. κάτοχος, Μάστερ στις Στρατηγικές Διαχείρισης Περιβάλλοντος Καταστροφών και Κρίσεων του Ελληνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Πηγές

1.       https://www.france24.com/en/middle-east/20231010-mohammed-deif-the-elusive-architect-of-hamas-s-attack-on-israel

2.       https://military-history.fandom.com/wiki/Mohammed_Deif

3.       https://news.sky.com/story/who-is-mohammed-deif-the-shadowy-hamas-commander-known-as-the-guest-12981449